ZATERDAG 27 JANUARI 2018 /// 14-22 UUR /// BURGERWEESHUIS /// DEVENTER

Programma

Nagenoeg alle sprekers en activiteiten zijn bekend. Onderstaand treft u het overzicht voor zover bekend. De komende tijd zullen we hier ook de laatste toevoegingen bekend maken. In de loop van januari treft u hier ook het blokkenschema met de exacte tijden en locaties.

jan terlouw

Mensen verbinden met romans

"Moet de wetenschap meer verhalen vertellen? "

Het belang van verhalen vertellen wordt in de moderne wetenschapscommunicatie in toenemende mate erkend. Jan Terlouw leeft zowel in de wetenschappelijke als in de literaire wereld en weet die werelden met elkaar te verbinden door het vertellen van verhalen. Voor het KOP-festival geeft hij een korte beschouwing over het belang van verhalen vertellen bij het overdragen van informatie, het onder de aandacht brengen van een onderwerp, het betrekken van mensen bij nieuwe ontwikkelingen. Na afloop is er een korte gelegenheid voor vragen.

Christiaan Vinkers

Gedoemd tot stress?

"Kunnen we tegenwoordig minder goed tegen stress? "

Iedereen heeft wel eens met stress te maken. Dat is maar goed ook, want we kunnen niet zonder stress – het is de spice of life. Toch zitten aan stress ook slechte kanten. Hebben we tegenwoordig veel meer last van stress en kunnen we er minder goed tegen? Is er een depressie-epidemie, en lijden we massaal aan burn-outs? Deze lezing bespreekt wat er nu wel en niet klopt over stress, en hoe we op een goede manier met stress kunnen omgaan.

Christiaan Vinkers (1980) is psychiater en onderzoeker bij het Hersencentrum van het Universitair Medisch Centrum Utrecht en doet onderzoek naar stress en veerkracht. Als lid van De Jonge Akademie van de KNAW draagt hij actief het belang van wetenschappelijk onderzoek uit naar de maatschappij.

Meindert Talma

de ballade van jannes van der wal

"Geniaal of gek?"

Meindert Talma is een Nederlandse (Friese) liedjesschrijver en muzikant. Deze cult-zanger zingt een ballade over een andere cult-figuur: Jannes van der Wal. Je moet er wel even voor gaan zitten want het kost Meindert meer dan twintig minuten om het verhaal van de in 1996 te vroeg overleden excentrieke damkampioen ten gehore te brengen.

Weblinks:

website Meindert Talma

YouTube video

Christien Brinkgeven

De kracht van verhalen

"Beperkt alleen maar meten en tellen onze kennis? "

In de wetenschap, maar ook daarbuiten, in de zorg, het onderwijs, heerst een regime van maat en getal, waardoor veel aan het oog wordt onttrokken wat er toe doet: wat mensen dwars zit en waar ze kracht uithalen, hun tekorten en vermogens. Dit levert ontoereikende kennis op, en beperkt het contact. Als je luistert naar de verhalen van mensen kom je meer te  weten. Weten vraagt meer dan meten.

Biografie: hoogleraar sociale wetenschappen en schrijfster.

Sibe Doosje

Het komische in het tragische

"Is humor iets positiefs? "

Humor wordt vaak beschouwd als een positief psychologisch proces. Dat komt omdat het eindproduct vaak de lach is en lachen is leuk. Een reis door humorland en de transformatie die humor is.

 

Dr. Sibe Doosje is gepromoveerd op humor en gezondheid en eigenaar van Humorlab. Het tragische is dat dit helemaal niet zo grappig is als het wel lijkt.

Anton Scheurink

Verslaving, de hersenen en de omgeving

"Waarom valt de Groningse student nooit van zijn fiets als hij dronken is?"

Wat is verslaving en welke hersengebieden zijn daarbij betrokken? En kun je ook verslaafd raken aan doodgewone dingen, zoals eten? En waarom is de rol van de omgeving zo belangrijk? Dat zijn de onderwerpen waar Anton Scheurink het in zijn presentatie over zal hebben.

Anton Scheurink hoogleraar Neurowetenschappen, Universiteit van Groningen

Dr. Laura Speed

A neglected sense: The language of smell (engelse lezing)

"Hoe kunnen we praten over wat we ruiken?"

In deze lezing gaat het over een van de meest verwaarloosde zintuigen: ons reukvermogen. Hoewel geuren sterke emoties en herinneringen kunnen oproepen zullen we in deze lezing zien dat we moeilijk in staat zijn om te beschrijven wat we ruiken. Maar dat geldt niet voor iedereen: Laura vertelt ook over unieke personen die niet zo begrensd zijn door hun neus.

Dr. Laura Speed is experimenteel psycholoog verbonden aan de Radboud Universiteit. Ze doet onderzoek aan taal en zintuigelijke waarneming.

Louk Vanderschuren

All work and no play: waarom spelen leuk en belangrijk is

Spel is wijd verbreid: kinderen doen het en de meeste jonge dieren ook. Onderzoek in de afgelopen decennia heeft laten zien dat spel ontzettend belangrijk is; niet alleen omdat het leuk is, maar ook omdat het belangrijk is voor de ontwikkeling van hersenen en gedrag.

Louk Vanderschuren is hoogleraar Neurobiologie van Gedrag aan de Universiteit Utrecht. Hij houdt zich bezig met de hersenprocessen die betrokken zijn bij sociaal, impulsief, en verslavingsgedrag.

"Waarom spelen mensen en dieren zo graag?"


The Stolz Quartet

Luisteren naar stilte

"Helpt klassieke muziek ons door het jachtige leven?"

De beleving van stilte, daar draait het om in het optreden van The Stolz Quartet. Fragmenten van een zogeheten geënsceneerd concert worden door dit viertal in een combinatie van workshop en concert ten gehore gebracht. De muziek, van de Nederlandse componisten Jan van de Putte en Klaas de Vries, is deels geïnspireerd op Japanse haiku's, en wordt gecombineerd met film en choreografie.

Marieke Schut – hobo/Engelse hoorn, Jellantsje de Vries – viool, Lisa Eggen – altviool, Doris Hochscheid – cello, Kenzo Kusuda – choreografie

 

weblinks

website Villa Stoltz

Prof. Dr. Rien Verbaten

Een vrije wil of niet. That is the question!

"Is het een illusie om te denken dat wij de stuurman zijn van ons eigen gedrag?"

Al eeuwenlang wordt er in de filosofie gedebatteerd over de vraag of we al dan niet een vrije wil hebben. Recent hebben neurowetenschappers zich in dit debat gemengd omdat ze bij hun hersenonderzoek op feiten stuitten die relevant zijn voor deze discussie. Rien Verbaten vertelt in deze lezing over wat de resultaten uit hersenonderzoek kunnen bijdragen aan deze
discussie

Prof. Dr. Marinus (Rien) N. Verbaten, emeritus UU

Galerie KIEK-KUS

Tentoonstelling: KOPstukken

"Verbeelden wat je ziet?"

In haar galerie in de Roggestraat stelt Margriet Pronk onder de titel KOPstukken werken van de kunstenaars Sonna Krom en Koen de Vries ten toon. In het kader van het KOP-festival selecteerde Sonna Krom een aantal van haar portretten met als thema "What's in the mind?", waarin ze probeert de ziel bloot te leggen van haar onderwerp. Koen de Vries laat portretten zien die zijn opgebouwd uit in klei geperste afdrukken. In zijn beelden zie je zowel de afdruk, het heldere moment, als de vervaging, de herinnering eraan.

 

Galerie KIEK-KUS

Roggestraat 16

7411 EP Deventer

website Galerie Kiek-kus

Prof. Dr. Rien Verbaten

Een vrije wil of niet. That is the question!

"Is het een illusie om te denken dat wij de stuurman zijn van ons eigen gedrag?"

Al eeuwenlang wordt er in de filosofie gedebatteerd over de vraag of we al dan niet een vrije wil hebben. Recent hebben neurowetenschappers zich in dit debat gemengd omdat ze bij hun hersenonderzoek op feiten stuitten die relevant zijn voor deze discussie. Rien Verbaten vertelt in deze lezing over wat de resultaten uit hersenonderzoek kunnen bijdragen aan deze
discussie

Prof. Dr. Marinus (Rien) N. Verbaten, emeritus UU

Dr. Carlijn van den Boomen

Ik zie, ik zie, wat jij niet ziet

"Hoe leert het kinderbrein emoties te herkennen?"

Een pasgeboren baby kan nog niet zien of haar moeder blij of angstig kijkt. Wanneer leert een kind dit en gaat dat anders in kinderen met autisme? Carlijn van den Boomen praat u bij over nieuwe inzichten in de ontwikkeling van het brein.

 

Dr. Carlijn van den Boomen is onderzoeker in de biologische ontwikkelingspsychologie aan de Universiteit Utrecht.

Julian Schaap

Luisteren in zwart-wit: ras-etniciteit en muzieksmaak

Muziek brengt mensen samen, zo luidt het credo. Wanneer we naar rockconcerten gaan zien we echter een overwegend wit (en vaak ook mannelijk) publiek, terwijl hip-hopconcerten doorgaans een veel diverser publiek aantrekken. Onze smaak is niet – zoals onze raciale kenmerken – aangeboren, dus wat gebeurt er precies waardoor muzieksmaak lijkt samen te hangen met ras en etniciteit?

Julian Schaap is als cultuursocioloog werkzaam aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, waar hij (promotie)onderzoek doet naar sociale ongelijkheid op basis van smaakvoorkeuren en culturele levensstijlen.

"In hoeverre hangt onze muzieksmaak samen met sociale ongelijkheid?"


Dr. Derek Strijbos

Doe niet zo autistisch!

"Autisme: label of stoornis?"

Iedereen heeft wel een beeld bij een ‘autistisch’ persoon. Maar wat is dat nu eigenlijk, autisme? Is het een hersenziekte, een stoornis, een andere manier van zijn, of toch vooral een label? Derek Strijbos combineert de klinische praktijk met filosofische inzichten en komt tot een begrip van autisme als contextuele kwetsbaarheid.

Dr. Derek Strijbos is als psychiater werkzaam op de autismekliniek Lorna Wing van Dimence in Deventer. Daarnaast is hij als filosoof verbonden aan de Radboud Universiteit, waar hij onderzoek doet op het raakvlak van psychiatrie en filosofie.

Jan Willem de Graaf

Breinsporen, over verliefdheid en radicaliseren

Muziek brengt mensen samen, zo luidt het credo. Wanneer we naar rockconcerten gaan zien we echter een overwegend wit (en vaak ook mannelijk) publiek, terwijl hip-hopconcerten doorgaans een veel diverser publiek aantrekken. Onze smaak is niet – zoals onze raciale kenmerken – aangeboren, dus wat gebeurt er precies waardoor muzieksmaak lijkt samen te hangen met ras en etniciteit?

Julian Schaap is als cultuursocioloog werkzaam aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, waar hij (promotie)onderzoek doet naar sociale ongelijkheid op basis van smaakvoorkeuren en culturele levensstijlen.

"In hoeverre hangt onze muzieksmaak samen met sociale ongelijkheid?"


The Stolz Quartet

Luisteren naar stilte

"Helpt klassieke muziek ons door het jachtige leven?"

De beleving van stilte, daar draait het om in het optreden van The Stolz Quartet. Fragmenten van een zogeheten geënsceneerd concert worden door dit viertal in een combinatie van workshop en concert ten gehore gebracht. De muziek, van de Nederlandse componisten Jan van de Putte en Klaas de Vries, is deels geïnspireerd op Japanse haiku's, en wordt gecombineerd met film en choreografie.

Marieke Schut – hobo/Engelse hoorn, Jellantsje de Vries – viool, Lisa Eggen – altviool, Doris Hochscheid – cello, Kenzo Kusuda – choreografie

 

weblinks

website Villa Stoltz

Jan Willem de Graaf

Breinsporen, over verliefdheid en radicaliseren

Verliefd worden en radicaliseren hebben veel met elkaar gemeen. Verliefdheid, bijvoorbeeld, biedt de energie om het veilige nest te verlaten en helemaal op te gaan in een nieuwe wereld, met een ander die radicaal op een voetstuk wordt gezet. Soms biedt het zo een uitvlucht, bijvoorbeeld uit een moeilijke situatie, relatie. In de lezing wordt ingegaan op de dynamische processen die hierbij een rol spelen.

Jan Willem de Graaf is sinds een jaar 'Lector Brain & Technology' voor de opleiding Toegepaste Psychologie in Deventer. Hij werkt al 7 jaar bij de AMA, eerst als docent neuropsychologie en biopsychologie en de laatste vijf jaar als manager AMA Kennistransfer.

"Heb je ooit nagedacht over de overeenkomst tussen radicaliseren, verliefd worden, of bekeerd worden tot een nieuwe studie, baan of religie?"


Femke Nijboer

Het locked-in syndroom:
opeslötten in oe eign lichaam noa een beroerte
(lezing in het Twents)

"Kan je gelukkig zijn met het locked-in syndroom?"

Stel oe veur daj oe kats niet meer kunt beweagn, moar daj nog wè kunt deankn, vuuln, zien en heurn. Dit syndroom wördt deur de dokters locked-in syndrom enuumd. Hoe zol oen lèèm dr dan uut zien en zol ie nog wè willen lèèmn? In dit proattie vertel ik oaver 6 luu die met dit syndroom verdan möt.

Femke Nijboer, oorspronkelijk uit Hellendoorn, is universitair docente Gezondheids-, Medische en Neuropsychologie aan de Universiteit Leiden en doet onderzoek naar de psychologische en ethische aspecten van het locked-in syndroom en neurotechnologie.

Theater Aan De Lijn

"Waar ga je heen?"

"Hoe ga je om met een dementerende partner?"

"Waar ga je heen?" is de titel van een mooie, herkenbare en ontroerende theatervoorstelling over dementie. Gespeelde scenes worden afgewisseld met informatie en gesprekken met het publiek over deze hersenaandoening. Hoe ga je om met dementie? Waar kan het mis gaan? Hoe kan het beter?

Psychiaters in opleiding, Dimence

KOP stigma quiz

"Eens gek, altijd gek?"

Mensen met een psychiatrische stoornis lopen regelmatig aan tegen vooroordelen en stigmatisering. Ze worden gezien als gek, gevaarlijk, manipulatief of zielig.

Wie doen dit en waarom? Doe mee aan de quiz en ontdek: hoe stigmatiserend ben jij??

 

Neelke Elstins, Abeera Batool, Andrea Dorresteijn, Natascha Palmen, Birgit aan de Stegge

Jan van Gijn

Van Latijn naar beroertes en terug

"Vertelden artsen in vroeger eeuwen voornamelijk onzin?"

Jan van Gijn was als kind een groot lezer en liefhebber van talen, maar het beroep van dokter lokte hem toch meer dan dat van leraar Latijn. Hij werd neuroloog en deed wetenschappelijk onderzoek over de behandeling van beroertes (vaatziekten van de hersenen). Na zijn pensionering koos hij voor de geschiedenis van deze ziekten; uit oude geschriften (meestal in het Latijn) werd hem duidelijk dat artsen in vroeger eeuwen met weinig gegevens toch tot slimme gedachten kwamen.

 

Jan van Gijn is emeritus hoogleraar neurologie aan de Universiteit Utrecht en voormalig hoofdredacteur van het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde

Digitale herinneringskaart - deventer 1250

Denkend aan Deventer...

"Wat is je persoonlijkste herinnering aan Deventer?"

In samenhang met het 1250-jarig bestaan van Deventer nodigen we inwoners en organisaties uit om hun herinneringen aan locatie in de stad in te sturen, om ze via een digitale herinneringskaart van Deventer zichtbaar te maken. De (digitale) insturingen kunnen allerlei vormen hebben: foto's, video, teksten, geluidsfragmenten... Het project wordt tijdens het KOP-festival gelanceerd en blijft geheel 2018 doorlopen.

filmhuis de keizer - vrijdag 26 januari 19.00 uur

ex machina

"In hoeverre beschikt de robot over menselijke eigenschappen?"

meer info over de film volgt

 

Meer sprekers en activiteiten volgen...

HET KOP-FESTIVAL IS EEN SAMENWERKING TUSSEN SCIENCE CAFE DEVENTER, BURGERWEESHUIS EN FILMHUIS DE KEIZER